22 Ayar Bilezik Gramı Nasıl Hesaplanır?

Bilezik fiyatı neye göre belirlenir? Gram, milyem, işçilik ve güncel kur — fiyat etiketini okumayı öğrenin.

Bir bileziğin fiyatı pazarlıkla belirlenmez, hesapla belirlenir. Üç girdi bilinirse etiketi herkes kendi doğrulayabilir: gramaj, ayar ve işçilik. Bu yazı o hesabı adım adım açıyor.

Amaç şu: vitrindeki rakamın nereden geldiğini görmeniz ve iki farklı kuyumcunun fiyatını elmayla elmayı karşılaştırır gibi karşılaştırabilmeniz.

Hesabın iskeleti

Formül şudur: gramaj × milyem × has altın gram fiyatı = altın değeri. Bunun üzerine işçilik ve satıcı payı eklenir.

Üç terimin anlamı sırayla şöyle. Gramaj, bileziğin terazideki ağırlığıdır. Milyem, ayarın saf altın oranıdır — 22 ayarda 0,916. Has altın gram fiyatı ise 24 ayar saf altının o günkü piyasa kurudur ve gün içinde değişir.

Yani 10 gramlık 22 ayar bir bilezikte 10 × 0,916 = 9,16 gram saf altın vardır. Kalan 0,84 gram alaşımdır ve fiyat hesabına girmez.

Adım adım bir örnek

Has altının gramı o an 4.000 ₺ olsun. Bilezik 10 gram ve 22 ayar olsun.

Birinci adım — saf altın miktarı: 10 × 0,916 = 9,16 gram.

İkinci adım — altın değeri: 9,16 × 4.000 = 36.640 ₺.

Üçüncü adım — işçilik: modele göre değişir, aşağıda ayrıntısı var. Diyelim gram başına 350 ₺: 10 × 350 = 3.500 ₺.

Toplam: 36.640 + 3.500 = 40.140 ₺, üzerine satıcı payı. Buradaki 4.000 ₺ yalnızca örnek bir sayıdır — gerçek kur gün içinde, hatta saat içinde değişir. Bu yüzden bir blog yazısındaki sayıya değil, o anki kura bakın.

İşçilik neden modele göre değişir

İşçilik, madenin bileziğe dönüşmesi için harcanan emeğin karşılığıdır ve model karmaşıklaştıkça artar. Düz tel ya da sade burma bileziklerde düşüktür. Hasır, dorika, samanyolu gibi çok parçalı örgülerde ise her halkanın tek tek işlenmesi gerektiği için belirgin biçimde yükselir.

Taşlı ve harfli modellerde taş yerleştirme işçiliği de bunun üzerine biner. Kuyumculukta kolye ve küpe gibi ince montaj gerektiren ürün türlerinin işçilik oranı, bileziğe göre genellikle daha yüksektir.

Kritik nokta şudur: işçilik, bileziği bozdurduğunuzda geri alamayacağınız kısımdır. Bozdurmada size ödenen tutar madenin karşılığıdır; emeğin karşılığı değil. Bu, işçiliğin kötü olduğu anlamına gelmez — takıyı takı yapan şey odur. Sadece "ne kadarı saklanan değer, ne kadarı ürün bedeli" ayrımını bilerek karar vermek gerekir.

Model adları — aradığınız şeyin piyasadaki karşılığı

Bilezik ve bileklik modellerinin Türkiye kuyumculuğunda yerleşik adları vardır ve arama yaparken işinize yarayan kelimeler bunlardır: Dorika, Hasır, Su Yolu, Külçe, Samanyolu, Çeyrekli, Baget, Harfli.

Zincir örgüleri için de benzer bir sözlük işler: Gurmet, Figaro, Halat, Burma Halat, Ataç, Pullu, Ezme, Örgü, Balıksırtı, Singapur, Forse, Kral, Doç Halka, İtalyan, Dolamalı.

Bir uyarı: aynı örgünün uluslararası adı ile Türkiye'deki adı çoğu zaman tutmaz. En sık karşılaşılanı, yurt dışında "Küba" diye geçen örgünün buradaki adının Gurmet olmasıdır. Aradığınız modeli bulamıyorsanız sebep çoğu zaman terim farkıdır.

Model adı işçiliği de belirler: sade formlar düşük, çok parçalı örgüler yüksek işçilik taşır. Yani model seçimi aynı anda hem görünüm hem fiyat kararıdır.

Aynı bilezik neden iki kuyumcuda farklı

Genelde üç sebepten: o anki kur farkı, işçilik oranı ve satıcı payı. Kur herkeste aşağı yukarı aynıdır; fark asıl diğer ikisinde çıkar.

Karşılaştırma yaparken tek rakama bakmayın. Doğru soru şu: bu bilezik kaç gram, kaç ayar ve gram başına ne kadar işçilik alınıyor? Üçü söylendiğinde iki teklif gerçekten karşılaştırılabilir hâle gelir.

Gramaj neden tam çıkmaz

El işçiliği parçalarda ağırlık her zaman yuvarlak bir sayı değildir ve aynı modelin iki adedi birbirinin tıpatıp aynısı olmayabilir. Sektörde bu sapma yazıyla belirtilir.

Bolita'da belirtilen ağırlıkta yüzde 10'a kadar sapma görülebileceğini ürün sayfasında yazıyoruz. Fiyat gerçek gramaj üzerinden hesaplandığı için bu sapma ödediğiniz tutara da yansır — eksiğine fazla ödemezsiniz.

Bolita'da fiyat nasıl çalışıyor

Ürün sayfasındaki tutar sabit bir etiket değildir: canlı altın kuruna bağlı olarak gün içinde düzenli aralıklarla yeniden hesaplanır. Aynı ürünü sabah ve akşam farklı fiyatla görmeniz bu yüzdendir.

Her ürünün ayarı ve gramajı künye satırında yazılıdır, yani yukarıdaki hesabı istediğiniz ürün için kendiniz yapabilirsiniz. Bileklik ve bilezik ölçüsünü nasıl alacağınız Beden & Ölçü Rehberi sayfasında anlatılıyor.

Ayar seçiminde kararsızsanız 22 ayar ile 14 ayarı karşılaştırdığımız yazıya bakabilirsiniz. Altın koleksiyonunu inceleyebilir, hesabı birlikte yapmak isterseniz bize yazabilirsiniz.